روش ZIFT ، انتقال نطفه بارور شده به داخل لوله رحمی

روش ZIFT ، انتقال نطفه بارور شده به داخل لوله رحمی

انتقال نطفه بارور شده داخل لوله رحم Zygote intrafallopian transfer

انتقال سلول تخم یا نطفه بارور شده  به درون لوله های رحمی ( ZIFT ) يکی از روش های کمک باروری است که تركيبي‌ از IVF و GIFT مي‌باشد. بيماران‌ مشابه‌ IVF آماده‌ شده‌، تخمك ها جمع‌آوري‌ می شود، در آزمايشگاه‌ لقاح‌ صورت‌ مي‌گيرد و جنین ها (مرحله زیگوت) تشکیل می شوند. 

اما در مرحله انتقال، پس از انتخاب جنین ها (مرحله تک سلولی) بسته به کيفيت جنين‌ها، شرايط رحم و سن خانم، تعداد مناسبی از آن‌ها (معمولاٌ تا ۴جنين) بنا به صلاحدید پزشک، با کمک لاپاراسکوپی در لوله های رحم (فالوپ) قرار داده می شود.

اين‌ روش‌ به طور عمده در مواردي‌ كه‌ انتقال‌ جنين‌ از دهانه‌ رحم‌  و راه واژینال مشكل‌ باشد یا ممکن نباشد، انجام‌ مي‌شود.

تفاوت روشZIFT با  GIFTنیز در این است که در روش زیفت جنین های لقاح داده شده در آزمایشگاه به لوله های رحمی انتقال داده می شوند؛ در صورتی که در روش گیفت مخلوط تخمک و اسپرم به لوله ها منتقل می شوند.

عموماً خانم دو ساعت بعد از انتقال جنين با لاپاراسکوپی، از مراکز درمانی مرخص می‌شود و به افراد توصيه می‌شود سه روز در منزل استراحت نمایند و در صورت امکان بيشتر روز را استراحت کرده و ترجيحاً از توالت فرنگی استفاده نمايند. سایر مراحل بعدی نیز مشابه IVF انجام می شود.


بیشتر بخوانید : لقاح مصنوعی یا IVF چه کمکی به زوج نابارور می‌کند؟


روش ZIFT ، انتقال نطفه بارور شده به داخل لوله رحمی
روش ZIFT ، انتقال نطفه بارور شده به داخل لوله رحمی

معمولاً یکی دیگر از موارد به کار گیری روش زیفت ZIFT پاسخ ضعیف تخمدانی خانم است. به این معنی که فرد تعداد تخمک‌ها و رویان‌های کمی دارد که همین امر یکی از عوامل رایج شکست و درمان ناموفق یک سیکل درمانی IVF (یا میکرواینجکشن) می باشد.

در این موارد به کارگیری روش زیفت ZIFT)) یا همان انتقال مستقیم جنین به داخل لوله فالوپ با کمک لاپاروسکوپی پیشنهاد می‌شود. البته برای این افراد، از تخمک‌گذاری تهاجهی با دوز بالای داروی HMG که باعث ایجاد تخمک‌های بیشتری می شود نیز استفاده می شود.

در برخی موارد مشکلات ناباروری، احتمال موفقیت روش‌ZIFT نسبت به IVF‌ و میکرواینجکشن بیشتر است؛ زیرا جنین ها مستقیماٌ (رویان‌ها) به جایی که تعلق دارند فرستاده می‌شوند (انتقال به لوله فالوپ).

اما به دلیل این که میزان باروری تخمک، پیشرفت روند باروری و کیفیت جنین های تولید شده در این روش ها قابل ارزیابی نیست، از این رو معمولاً تعداد جنین های بیشتری منتقل می شود که این امر می تواند منجر به بارداری های چند قلویی و حاملگی خارج رحمی شود.

در روش میکرواینجکشن معمولا تعداد جنین کمتری به رحم انتقال داده می شود و لذا احتمال وقوع حاملگی خارج از رحم و بارداری چندقلویی کاهش یافته و درصد موفقیت درمان نیز بیشتر می گردد.

همچنین در روش های درمان ناباروری نوین مثل میکرواینجکشن برخلاف روش GIFT و ZIFT تخمک و اسپرم هایی با بهترین کیفیت انتخاب و در محیط آزمایشگاهی با تزریق اسپرم به داخل تخمک از روند تشکیل جنین اطمینان حاصل می شود.


هزینه لقاح مصنوعی و بارداری به روش IUI و IVF

بلاستوسیست مرحله ایی برای  انتقال جنين به رحم مادر

بلاستوسیست مرحله ایی برای انتقال جنين به رحم مادر

انتقال جنین در مرحله بلاستوسیست

به طور معمول انتقال جنين در روش هاي کمک باروري (لقاح خارج رحمی)، دو روز بعد از گرفتن تخمک (اووسيت) یعنی در مرحله امبریو یا زمانی که جنين در مرحله ۲ يا ۴ سلولي به سر مي برد، صورت مي گيرد که در واقع زمانی است که به طور طبيعي تخمک پس از لقاح به رحم مي رسد و شرايط محيطي مناسبي براي بقاي جنين در رحم وجود دارد.

اما در شرایطی می توان با توجه به تعداد تخمک های لقاح یافته، شرایط و سابقه بیمار و صلاح دید متخصص جنین شناسی، به منظور انتخاب جنین بهتر با رشد و کیفیت مناسب و بهبود کیفیت لانه گزینی جنین، کشت جنین ها و  انتقال آن ها را تا روز سوم و یا مرحله بلاستوسیست ادامه داد؛ زیرا انجام موفقیت‌آمیز بارداری مستلزم اتصال بلاستوسیت به دیواره رحم می‌باشد.

مرحله بلاستوسیت چیست ؟ 

در حقیقت بلاستوسیت جنین یا رویانی است که بعد از لقاح، مدت ۵ تا ۶ روز رشد کرده است و به دو نوع سلول مختلف تقسيم شده است. سلول هاي سطحي(تروفكتودرم) که نهايتا جفت را تشكيل مي دهند و توده سلولي داخلي که تبديل به جنين مي شوند . يك بلاستوسيست سالم در روز ششم از مخاط پوششي خود ( زونا پلوسيدا ) سر بر مي آورد و ۲۴ ساعت پس از سر بيرون آ وردن در مخاط داخلي رحم قرار مي گيرد .

برای رسیدن به مرحله بلاستوسیت، جنین درون انکوباتور (Incubator) در بخش جنین شناسی کشت داده می‌شود تا جنين تکامل بيشتري پيدا کند که در طی این مرحله، جنین هایی که اختلالات ژنتیکی یا کروموزوم غیر طبیعی دارند از بین می روند. 

بنابراین پس از طی این زمان و رشد مناسب جنين، می توان یک یا حداکثر دو جنین را که کيفيت بهتر و پتانسيل رشد بـیشتری دارند، برای انتقال به درون رحم زن انتخاب نمود و عمل انتقال را انجام داد که همین امر خود مي تواند بر روي موفقيت روش هاي کمک باروري تاثير گذار باشد.

از سوی دیگر فعال شدن ژنوم جنيني (محتوای ژنتیکی هر فرد شامل DNA هسته، کلروپلاست و میتوکندری) پس از مرحله ۴ يا ۸ سلولي رخ مي دهد، بنابراين تعيين کيفيت جنين براساس ژنوم جنيني در روز دوم امکان پذير نبوده و انتخاب جنين بصورت دقيق صورت نمي گيرد . اين درحالي است که انتقال جنين با کيفيت مناسب باعث افزایش موفقيت به ميزان ۴۰ تا ۵۰ درصد در روش هاي کمک باروري مي باشد.

همچنین تعداد جنین‌های انتقالی در مرحله بلاستوسیست کمتر از تعداد انتقال آنها در مرحله امبریو (در دو روز اول) می باشد؛ زیرا قدرت اتصال بلاستوسیست به جداره رحم در مقایسه با مراحل تکاملی قبلی جنین بسیار بیشتر است.


بیشتر بخوانید : تشخیص و درمان ناباروری


انتقال جنین به رحم مارد در مرحله بلاستوسیت
انتقال جنین به رحم مارد در مرحله بلاستوسیت

علیرغم فوايد انتقال جنين در مرحله بلاستوسيســت مانند افزایش احتمال لانه گزینی، كـاهش خطر چندقلويـي و امكـان بررســي و ارزيابي ژنتيكي جنين، انتقال بلاستوسيست براي همه زوج ها مناسب نيست و مقداري ريسك نیز دارد.

در تعداد كمي از بيماران، هيچكدام از جنین ها به مرحله بلاستوسيست نرسيده و به تدريج از بين مي روند که اين موضوع به از بين رفتن كل جنین ها مي انجامد.

تصميم گيري براي كشت و انتقال بلاستوسيست به عواملي بستگي دارد كه شامل سن بيمار، سن تخمك، تعداد تخمك هاي بارورشده، موفقيت قبلي لقاح خارج از رحمي، و شايد مهمتر از همه اينها كيفيت جنین (رويان) و شمارش سلول در روز سوم انجام كشت مي باشد.

اما بر اساس تحقیقات كشت و انتقال تا مرحله بلاستوسيست براي بيماران جوان تر، بيماراني كه از اهداكنندگان جوان تر تخمك دريافت مي نمايند، بيماراني كه پاسخ دهنده خوبي هستند (تخمك بيشتري توليد مي كنند) و يا بيماراني كه لقاح خارج از رحمي قبلي موفقيت آميزي داشته اند، نتایج بهتری را به دنبال داشته است.

فرآیند انتقال بلاستوسیت

انتقال بلاستوسیت همانند انتقال جنین در مرحله مورولا به رحم است با این تفاوت که اتصال جنین به جداره رحم بعد از ۳-۲ روز انجام می‌شود زیرا بلاستوسیت ۶-۵ روز قبل از انتقال، مراحل تکاملی خود را در بخش جنین شناسی درون انکوباتور طی نموده است.

بلوغ تخمک در آزمایشگاه با روش IVM

بلوغ تخمک در آزمایشگاه با روش IVM

بلوغ تخمک در آزمایشگاه (IVM)

در روش بلوغ تخمک در آزمایشگاه بـه جـاي تلاش در جهت رشد فوليكول ها در بدن تا ۲۰-۱۸ ميلي متر (مرحله متافـاز II)، با كمك سوزن مخصوص و با استفاده از سونوگرافي واژينال، تخمك هاي نابالغ به قطر۱۰-۲میلی متر تخليه شده، سـپس تخمـك هـاي نابالغ بدسـت آمـده در شرايط آزمايشگاه تـا مرحلـه بلـوغ كـشت و نگهـداري مي شوند.

در حقیقت روش IVM نیز مانند  IVFاست، یعنی تخمک‌ها جمع‌آوری و با اسپرم تلقیح داده می شوند (معمولاً با استفاده از روش میکرواینجکشن زیرا نتایج نشان می دهد که میزان لقاح با استفاده از ICSI نسبت به IVF در این روش بیشتر است)، کشت داده می شوند تا جنین تشکیل گردد و عمل انتقال جنین به رحم انجام شود؛ اما تفاوت این دو روش در این است که عمل تخمک کشی در   IVM زمانی انجام می‌گیرد که تخمک‌ها هنوز بالغ نیستند؛ به این معنی که نیازی نیست مشابه روش IVF، زن پیش از جمع‌آوری تخمک‌ها دارو مصرف کند تا تخمک‌ها بالغ شوند.


بیشتر مطالعه کنید : تشخیص و درمان ناباروری


بلوغ تخمک در آزمایشگاه با روش IVM
بلوغ تخمک در آزمایشگاه با روش IVM

یعنی پس از عمل پانکچر و استخراج تخمک های نابالغ، روند بالغ سازي آنها به جاي بدن در شرايط آزمايشگاهي و با اسـتفاده از محيط كشت شامل تركيبات مورد نياز بلوغ تخمك (حاوی مواد مغذی و هورمون‌های مورد نیاز) و قرارگیری در انکوباتور به مدت یک تا دو روز انجام می شود؛ سپس سایر مراحل مانند IVF به ترتیب صورت می گیرد.

مواردی نیز وجود دارد که حتی پس از تحریک تخمک گذاری با استفاده از دارو و انجام عمل تخمک کشی، همه یا تعدادی از تخمک های بدست آمده از پانکچر، نابالغ باشند، که در این شرایط نیز می توان از روش IVF استفاده نمود و آن ها را در شرایط آزمایشگاهی کشت داد تا به بلوغ نهایی برسند.


لقاح مصنوعی یا IVF چه کمکی به زوج نابارور می‌کند؟


میکرواینجکشن در چه مواردی از نازایی کاربرد دارد ؟

میکرواینجکشن در چه مواردی از نازایی کاربرد دارد ؟

 کاربرد میکرواینجکشن

میکرواینجکشن تکنيکی است که با استفاده از روش هاى پيشرفته، یک اسپرم را به طور مستقیم داخل تخمک تزریق می نمایند و برای مدت معینی در دستگاه انکوباتور کشت داده تا به دنبال آن لقاح، تقسیم سلولی و تشکیل جنین صورت گیرد.

تزریق اسپرم درون سیتوپلاسم بر این نکته تأکید دارد که تا زمانی که اسپرم وجود داشته باشد، حتی به تعداد بسیارکم، باروری امکان‌پذیر است. به طور کلی این روش ‌در مواردی استفاده می شود كه اسپرم مرد از نظر تعداد، تحرك و يا شكل، كيفيت لازم را نداشته باشد و یا چندين مورد عمل IVF انجام شده باشد و به نتيجه نرسيده باشد.

البته این فرآیند بدان معنی نیست که میکرواینجکشن تضمینی برای بارداری ایجاد می‌کند اما این روش، شروع فرآیند پیچیده باروری را آسان تر خواهد کرد.

میکرواینجکشن در موارد زیر کاربرد دارد که عبارتند از : 

  • زمانی که تعداد اسپرم‌های مرد بسیار کم باشد .
  • دیگر مشکلات ناشی از اسپرم همچون شکل غیر طبیعی یا تحرک کم وجود داشته باشد.
  • تلاش‌های پیشین برای انجام لقاح خارج رحمی منجر به شکست یا نرخ پایین باروری شده باشد.
  • مردان با سابقه وازکتومی که نیاز به برداشت اسپرم از بیضه‌ها یا اپیدیدیم (محل بلوغ اسپرم) می‌باشد.
  • در شرایطی که تعداد اسپرم‌ها در مایع منی، صفر شمارش شده است ولی در بافت بیضه اسپرم وجود دارد (آزواسپرمی غیر انسدادی)
  • وجود مشکل در انجام انزال مانند افرادی که دچار آسیب طناب نخاعی،‌ دیابت و دیگر اختلالات هستند.
میکرواینجکشن در چه مواردی از نازایی کاربرد دارد ؟
میکرواینجکشن در چه مواردی از نازایی کاربرد دارد ؟

نکاتی در مورد آقایان برای انجام میکرواینجکشن

  • قبل از انجام عمل  ICSI، متخصص جنین‌شناس، با بررسی اسپرم زیر میکروسکوپ، باید تصمیم‌گیری نماید که آیا وضعیت اسپرم جهت بارور نمودن تخمک و تشکیل تعداد کافی جنین، مناسب انجام عمل میکرواینجکشن می باشد یا خیر؟
  • مرحله بعد بررسی وضعیت مرد در تولید اسپرم بدون مداخله پزشکی است. چنانچه آقا مشکلی در تولید اسپرم نداشت، باید درهمان روز جمع آوری تخمک‌های خانم (انجام عمل پانکچر)، نمونه مایع منی را تحویل دهد.

ولی اگر به طور طبیعی مرد قادر به تولید اسپرم نبود، آنگاه می توان اسپرم را به طور مستقیم از اپیدیدیم (لوله باریک درون بیضه که محل ذخیره و بلوغ اسپرم است) و با استفاده از یک سرنگ باریک برداشته شود (روش PESA) و یا اسپرم را می توان با استفاده از سوزن مخصوص از بیضه‌ها کشید (روش TESA) و یا همچنین می‌توان با برداشتن مقادیر بسیار کوچکی از بافت بیضه، اسپرم‌ها را از آن استخراج نمود (روش TESE)


متخصص زنان و زایمان خوب اصفهان

درمان ناباروری با استفاده از روش میکرواینجکشن

درمان ناباروری با استفاده از روش میکرواینجکشن

میکرواینجکشن یا تزریق اسپرم داخل تخمک (ICSI)

میکرواینجکشن تکنيکی است که با استفاده از روش هاى پيشرفته، یک اسپرم را به طور مستقیم داخل تخمک تزریق می نمایند و برای مدت معینی در دستگاه انکوباتور کشت داده تا به دنبال آن لقاح، تقسیم سلولی و تشکیل جنین صورت گیرد.

تزریق اسپرم درون سیتوپلاسم بر این نکته تأکید دارد که تا زمانی که اسپرم وجود داشته باشد، حتی به تعداد بسیارکم، باروری امکان‌پذیر است. به طور کلی این روش ‌در مواردی استفاده می شود كه اسپرم مرد از نظر تعداد، تحرك و يا شكل، كيفيت لازم را نداشته باشد و یا چندين مورد عمل IVF انجام شده باشد و به نتيجه نرسيده باشد.

البته این فرآیند بدان معنی نیست که میکرواینجکشن تضمینی برای بارداری ایجاد می‌کند اما این روش، شروع فرآیند پیچیده باروری را آسان تر خواهد کرد.


بیشتر مطالعه کنید : درمان ناباروری (IVF)


مراحل میکرواینجکشن

مراحل این روش کاملاً مشابه مراحل IVF است؛ اما به جای اینکه بارور شدن تخمک در ظرف آزمایشگاهی انجام گیرد، متخصص جنین‌شناس اسپرم‌های متحرک با شکل نرمال را از نمونه مایع منی استخراج کرده و به طور مستقیم در هر تخمک یک اسپرم تزریق می‌کند.

یعنی مراحل تحریک تخمدان، جمع آوری تخمک و تهیه اسپرم صورت می گیرد و فقط در مرحله چهارم برخلاف آی وی اف که اسپرم شوهر در کنار تخمک خانم در ظرفی کنار هم ریخته می شود تا اسپرم خودش وارد تخمک شده و آن را بارور کند؛ در روش میکرواینجکشن، اسپرم به داخل تخمك تزريق شده و در پی آن لقاح انجام می گیرد.

میکرواینجکشن
میکرواینجکشن

در اين روش، جنين شناس با استفاده از ميكروسكوپي با بزرگنمايي بالا قادر به تمايز اسپرم هاي طبيعي از غير طبيعي بوده که پس از بي حركت كردن اسپرم، به وسيله سوزني بسيار نازك آن را به داخل تخمك تزريق مي نمايد و به دنبال آن لقاح، تقسیم سلولی و تشکیل جنین صورت می گیرد.

براي بارور نمودن تخمك با اين روش، نیازی به استفاده از تعداد زيادی اسپرم نبوده و براي هر تخمك، يك اسپرم تزريق مي گردد. پس از تشکیل جنین، انتقال جنین به داخل رحم و سایر مراحل مانند روش IVF انجام می شود.

انجام ICSI در یک سیکلIVF، احتمال وقوع بارداری را افزایش می دهد، اما بعد از رخ دادن بارداری، هیچ تفاوتی در شانس موفقیت بارداری ندارد.

البته برخی پزشکان پیشنهاد می دهند که انتقال جنین در مرحله بلاستوسیست انجام شود. به این معنی که تخمک‌های بارور شده به مدت ۵ تا ۶ روز در محیط خارج رحم باقی بمانند تا مراحل تکاملی خود تا بلاستوسیست را طی نموده و سپس منتقل شوند . 

در عمل ميكرواينجكشن نيز مانند IVF برای افزايش درصد موفقيت چندين تخمك لقاح می يابد. لذا تعداد جنين های تشكيل يافته زياد است؛ اما تعداد جنین‌های انتقالی به سن خانم، کیفیت جنین‌ها، تعداد دفعات قبلی درمان باروری و وضعیت رحم خانم بستگی دارد.

اگر سایر جنين های تشکیل یافته كيفيت مناسبی داشته باشند، تعدادی از آن ها با رضایت زوجین منجمد و نگهداری می شوند تا در صورت نياز برای بارداری های بعدی از اين جنين ها استفاده شود.


متخصص زنان و زایمان خوب اصفهان

درمان دارویی برای ناباروری با تحريک تخمک گذاری

درمان دارویی برای ناباروری با تحريک تخمک گذاری

تحریک تخمک گذاری توسط پروتکل های پیشرفته

تحريک تخمک گذاری نوعی درمان دارويي است که در خانم هایی که تخمک گذاری منظمی ندارند و یا دچار اختلال تخمک گذاری، تنبلي تخمدان یا بیماری پلی کیستیک تخمدان (PCOS) مي باشند، بکار برده می شود و اغلب به ‌منظور افزايش تعداد و کيفيت تخمک جهت افزايش شانس باروري و ميزان موفقيت درمان روش ‌هاي کمک بارروري (ART)، انجام مي‌ شود.

داروهايي که براي اين منظور مورد استفاده قرار مي گيرد تحت عنوان داروهاي محرک تخمک ‌گذاري ناميده مي‌شوند که با استفاده از اين داروها مي‌توان تعداد و کيفيت تخمک ‌ها را افزایش داد. پس از حصول تخمک یا تخمک های مناسب، به زوجین توصیه می شود كه در زمان های خاص و يك روز در ميان نزديكي نمايند.

تقريباً در ۲۵-۱۵ درصد از موارد ناباروري اختلال عمل تخمک گذاری ديده می شود و در مواردی که تنها دلیل ناباروري باشد جواب به درمان بسيار رضايت‌بخش است. عملاً درمان موفقيت‌آميز در اين افراد به بررسي دقيق و کشف علت اصولي عدم تخمک گذاری بستگي دارد.

به طور رایج، در موارد استفاده از روش هاي کمک باروري (ART)، يکي از اقداماتي که در ابتدا انجام می شود، تحريک تخمک‌‌گذاري جهت به دست آوردن تعداد مناسب تخمک با کيفيت بالا می باشد.

هر‌چند در زنان با عملکرد مناسب و طبيعي تخمدان، مي توان جهت تهيه تخمک از سيکل طبيعي نيز استفاده کرد، ولي از آنجايي‌که اين درمان ها مستلزم صرف وقت و هزينه مي ‌باشند، ترجيح داده مي‌ شود براي افزايش شانس باروري از تحريک کنترل‌شده تخمدان استفاده شود.

براي تحريک تخمک گذاری در روش هاي ART درماني (مانند IVF, ICSI و غیره)، بهتر است که در کنار به دست آوردن تعداد مناسب تخمک، تا جای ممکن، از تحريک بيش از حد تخمدان نيز جهت پیشگیری از خطرات احتمالی، اجتناب شود.

بنابراين قبل از هر درماني بايستي فرد به‌ طور دقيق مورد بررسي قرار بگيرد. براي اين منظور پزشک علاوه بر معاينات باليني دقيق، آزمايش‌هاي لازم را نيز درخواست مي‌ دهد تا بر اساس نتايج آزمايش‌ها، مناسب‌ترين رژيم درماني جهت تحريک تخمک گذاری و شروع درمان را انتخاب نمايد.

درمان دارویی برای ناباروری با تحریک تخمک گذاری
درمان دارویی برای ناباروری با تحریک تخمک گذاری

 داروهای محرک تخمک گذاری

براي تحريک تخمک‌گذاري داروهاي متعددي وجود دارد که بر اساس نظر پزشک موارد استفاده آنها متفاوت مي‌باشد.

در حال حاضر “کلوميفن سيترات” متداول‌ترين و رایج‌ترين دارو در تحريک ‌تخمک‌گذاري می باشد. احتمال بارداری پس از سه دوره درمان با کلوميفن سيترات ۸۵% و پس از پنج دوره ۹۹% می باشد. 

از داروهاي ديگر تحريک تخمک‌گذاري Human Menopausal Gonadotropin می باشد. HMG به طور طبيعي از ادرار خانم ‌هاي يائسه تهيه می شود و حاوي FSH و LH مي‌باشد. استفاده از اين دارو نياز به کنترل دقيق دارد و براي پیشگیری از تحريک بيش از حد تخمدان، بررسي جواب تخمدان بايد با فواصل ۴-۲ روز يکبار صورت بگيرد.

هدف از درمان با اين دارو، افزايش سطح FSH تا بالاي مرز لازم جهت تحريک رشد تخمدان مي‌باشد و زماني‌که قطر ۴-۲ عدد فوليکول نهايي به بالاي ۱۲ميلي ‌متر رسيد دارو با دوز پایین تر تجویز می شود.

از داروهاي ديگري که جهت تحريک تخمدان و دست‌يابي به تعداد فوليکول بيشتر در سيکل درمانيART از آن استفاده می شود، آگونيست‌هاي GnRHa، هورمون رها کننده گنادوتروپين ها می باشد.

معمولاً در سيکل IVF و ICSI جهت تحريک تخمک گذاری، از درمان توأم آگونيست‌هاي GnRH و گنادوتروپين ها استفاده می شود.


کاندیدای مناسب درمان نازایی به روش IUI


آشنایی با انواع روش های درمان ناباروری از زبان دکتر فرشته دانشمند

آشنایی با انواع روش های درمان ناباروری از زبان دکتر فرشته دانشمند

روش های درمان ناباروری

پس از انجام اقدامات تشخیصی، جمع آوری نتایج آزمایشات و بررسی های به عمل آمده و تشخیص علل ناباروری ، متخصصین زنان و زایمان، آندرولوژیست و جنین شناس در یک جلسه نتایج بررسی های انجام شده بر روی زوج را مورد بررسی و تجزیه و تحلیل قرار داده و روش های درمانی مؤثر را برای زوجین پیشنهاد و فواید و معایب آن ها را به طور کامل شرح می دهند.

در پایان تصمیم نهایی توسط زوجین و با راهنمایی گروه متخصص گرفته خواهد شد. واضح است که هر زوج بر اساس علت ناباروری، درمان مخصوص خود را خواهد داشت. در زیر به راه های درمانی مختلف اشاره خواهد شد.

  • تحریک تخمک گذاری توسط پروتکل های پیشرفته

تحريک تخمک گذاری نوعی درمان دارويي است که در خانم هایی که تخمک گذاری منظمی ندارند و یا دچار اختلال تخمک گذاری، تنبلي تخمدان یا بیماری پلی کیستیک تخمدان (PCOS) مي باشند، بکار برده می شود و اغلب به ‌منظور افزايش تعداد و کيفيت تخمک جهت افزايش شانس باروري و ميزان موفقيت درمان روش ‌هاي کمک بارروري (ART)، انجام مي‌ شود.

داروهايي که براي اين منظور مورد استفاده قرار مي گيرد تحت عنوان داروهاي محرک تخمک ‌گذاري ناميده مي‌شوند که با استفاده از اين داروها مي‌توان تعداد و کيفيت تخمک ‌ها را افزایش داد. پس از حصول تخمک یا تخمک های مناسب، به زوجین توصیه می شود كه در زمان های خاص و يك روز در ميان نزديكي نمايند.

  • تلقیح اسپرم به داخل رحم Intrauterine insemination

تلقیح داخل رحمی (IUI) که عملی نسبتا ساده و بدون درد است، شامل قرار دادن اسپرم مرد درون رحم زن برای تسهیل باروری می‌باشد. در این روش درمانی که لازمه انجام آن اطمینان از وجود لوله های سالم خانم است، عمل دریافت تخمک از زن انجام نمی‌گیرد و عمل تخمک‌گذاری و باروری آن مشابه روش طبیعی انجام می‌شود.


بیشتر بخوانید : کاندیدای مناسب درمان نازایی به روش IUI

  • لقاح مصنوعی IVF

روشIVF، با سابقه‌ترین شکل از روش‌های کمک باروری (ART) است که پس از تحریک تخمدان ها و تخمک ‌گذاری، تخمک‌ها و اسپرم دریافت و لقاح در خارج از رحم انجام شده و پس از تشکیل جنین در محیط آزمایشگاه، جنین به داخل رحم منتقل می شود.

IVF یا لقاح مصنوعی برای اولین بار در دنیا در سال ۱۹۷۸ در انگلستان توسط دکتر رابرت ادواردز انجام شد که جایزه نوبل فیزیولوژی و پزشکی را در سال ۲۰۱۰ برای وی به ارمغان آورد. لوئیزی براون، کودک حاصل از این لقاح در ۲۵ ژوئیه ۱۹۷۸ به دنیا آمد.


هزینه لقاح مصنوعی و بارداری به روش IUI و IVF

میکرواینجکشن در چه مواردی از نازایی کاربرد دارد ؟
میکرواینجکشن در چه مواردی از نازایی کاربرد دارد ؟
  •  تزریق اسپرم داخل تخمک Intracytoplasmic sperm injection

میکرواینجکشن تکنيکی است که با استفاده از روش هاى پيشرفته، یک اسپرم را به طور مستقیم داخل تخمک تزریق می نمایند و برای مدت معینی در دستگاه انکوباتور کشت داده تا به دنبال آن لقاح، تقسیم سلولی و تشکیل جنین صورت گیرد.

تزریق اسپرم درون سیتوپلاسم بر این نکته تأکید دارد که تا زمانی که اسپرم وجود داشته باشد، حتی به تعداد بسیارکم، باروری امکان‌پذیر است. به طور کلی این روش ‌در مواردی استفاده می شود كه اسپرم مرد از نظر تعداد، تحرك و يا شكل، كيفيت لازم را نداشته باشد و یا چندين مورد عمل IVF انجام شده باشد و به نتيجه نرسيده باشد.

  • بلوغ تخمک در آزمایشگاه IVM

یکی از مواردي كه در مطالعات بررسی علـل ناباروری ، به عنوان یکی از اصلی ترین دلایل ناباروری شناخته شده است، عارضه تخمدان هاي پلي كيستيك می باشد. سـندرم تخمدان پلي كيـستيک(PCOS) ، شايع ترين علـت عـدم تخمـك  گذاري زنان است كه هنـوز علت خاص و معيني براي آن شناسايي نشده است.

زنان مبــتلا به  این سندرم، درصد قابل توجهي از مبتلايان به ناباروري را شامل مي شوند که يكي از مشكلات اين افراد عدم تخمك گذاري مزمن مي باشد.

  • انتقال جنین در مرحله بلاستوسیستBlastocyst transfer

به طور معمول انتقال جنين در روش هاي کمک باروري (لقاح خارج رحمی)، دو روز بعد از گرفتن تخمک (اووسيت) یعنی در مرحله امبریو یا زمانی که جنين در مرحله ۲ يا ۴ سلولي به سر مي برد، صورت مي گيرد که در واقع زمانی است که به طور طبيعي تخمک پس از لقاح به رحم مي رسد و شرايط محيطي مناسبي براي بقاي جنين در رحم وجود دارد.

اما در شرایطی می توان با توجه به تعداد تخمک های لقاح یافته، شرایط و سابقه بیمار و صلاحدید متخصص جنین شناسی، به منظور انتخاب جنین بهتر با رشد و کیفیت مناسب و بهبود کیفیت لانه گزینی جنین، کشت جنین ها و  انتقال آن ها را تا روز سوم و یا مرحله بلاستوسیست ادامه داد؛ زیرا انجام موفقیت‌آمیز بارداری مستلزم اتصال بلاستوسیت به دیواره رحم می‌باشد.

  • تلقيح نطفه داخل لوله رحم GIFT

روشGIFT  که معمولاً در موارد استفاده از رحم های جایگزین  کاربرد دارد؛ تا مرحله‌ جمع‌آوري‌ تخمك ها و تهيه‌ و آماده‌ سازي‌ اسپرم‌ مشابه‌ IVF است؛ اما پس‌ از اين‌ مرحله‌ مقدار مناسب‌ اسپرم‌ و تخمك بوسيله‌ لاپاراسكوپ‌ مستقیماً در داخل لوله های رحمی که در حالت طبیعی محل لقاح است، قرار داده می شود. براي‌ انجام‌ اين‌ روش‌ نياز به‌ لوله‌ رحم‌ سالم‌ مي‌باشد.

  • انتقال نطفه بارور شده داخل لوله رحم ZIFT

انتقال سلول تخم به درون لوله های رحمی ( ZIFT ) يکی از روش های کمک درمان ناباروری است که تركيبي‌ از IVF و GIFT مي‌باشد. بيماران‌ مشابه‌ IVF آماده‌ شده‌، تخمك ها جمع‌آوري‌ می شود، در آزمايشگاه‌ لقاح‌ صورت‌ مي‌گيرد و جنین ها (مرحله زیگوت) تشکیل می شوند؛ اما در مرحله انتقال، پس از انتخاب جنین ها (مرحله تک سلولی) بسته به کيفيت جنين‌ها، شرايط رحم و سن خانم، تعداد مناسبی از آن‌ها (معمولاٌ تا ۴جنين) بنا به صلاحدید پزشک، با کمک لاپاراسکوپی در لوله های رحم (فالوپ) قرار داده می شود.

هچینگ آزمایشگاهی جنین
هچینگ آزمایشگاهی جنین
  • هچینگ آزمایشگاهی جنین Laser assisted hatching

 تخمک، از زمان آزاد شدن از تخمدان، پس از باروری و تشکیل جنین تا مرحله لانه گزینی جنین در جداره رحم (اندومتر)، توسط یک لایه نرم بیرونی به نام زونا پلوسیدا محافظت می شود.

این پوشش ژلاتینی مانند که از جنس مولکول های قندی پروتئینی است، باعث محافظت تخمک و جنین می شود؛ یعنی پس از وارد شدن یک اسپرم به تخمک، مانع ورود اسپرم های بعدی می شود و پس از مرحله لقاح، یکی از عوامل هدایت جنین از لوله رحم به سمت رحم است که مانع جداشدن سلول های جنین از یکدیگر می شود.

  • تشخیص ژنتيکي جنین پیش از لانه‌گزینی Preimplantation genetic diagnosis

PGD فناوری جدیدی در بررسی ژنتیکی  و تشخیص اختلالات احتمالی جنین، پیش از لانه‌گزینی در رحم مادر است که این امکان را برای افراد با شرایط خاص وراثتی فراهم می‌سازد تا از انتقال این ژن‌های معیوب به فرزندان خود جلوگیری کنند. PGD  همه روش‌های آزمایش سلول‌های یک جنین شامل بررسی کروموزوم ها و ژن‌های جنینی، پیش از انتقال به رحم مادر در طول یک دوره IVF/ICSI را شامل می‌شود.


تشخیص و درمان ناباروری

گرسنگی در زمان قاعدگی

گرسنگی در زمان قاعدگی

احساس گرسنگی هنگام قاعدگی

اگر احساس گرسنگی در زمان قاعدگی  کردید، سعی نکنید که تحمل کنید و با بدنتان مقابله کنید. سعی کنید با این حس کنار بیایید. اما چگونه؟ ‌
‌سعی کنید چیزی را برای خوردن پیدا کنید. اما حواستان باشد که حتما از غذاهای سالم استفاده کنید. پیشنهاد ما به شما خوردن غذاهایی مانند فرنی، ماهی، گوشت های کم چرب و نان و پنیر است.

همچنین اگر می خواهید وعده غذایی سنگینی نداشته باشید می توانید در طول روز آجیل و میوه مصرف کنید. در این میان اگر مقداری فعالیت بدنی مانند پیاده روی نیز داشته یاشید، به شما کمک خواهد کرد.

‌با این وجود اگر بازهم نتوانستید حس گرسنگی بیش از حد خود را کنترل کنید، خود را سرزنش نکنید، قاعدگیتان تمام می شود و می توانید دوباره رژیم غذایی خود را کنترل کنید.


بیشتر بخوانید : مشکلات طبیعی دوران پریود


چرا خانم‌ها در دوره‌پریود بیشتر گرسنه هستند؟

از آنجا که در این دوران، خونریزی ممکن است منجر به بروز ضعف، سرگیجه، بی‌حالی و… شود، در این حالت، خانم‌هایی که دوران قاعدگی را می‌گذرانند و خونریزی دارند بیشتر دچار احساس گرسنگی در زمان قاعدگی می‌شوند و درنتیجه به خوردن غذا یا موادخوراکی شیرین روی می‌آورند.

البته جدای از این مساله، در دوران عادت ماهیانه تغییرات هورمونی ایجادشده نیز از عوامل موثر در پرخوری است. به عبارت ساده‌تر، در دوران قاعدگی سطح هورمون‌های بدن خانم‌ها یعنی سطح استروژن و پروژسترون تغییر می‌یابد و همین مساله منجر به تحریک اشتهای فرد و افزایش تمایل او به خوردن می‌شود.

علاوه بر این، اغلب خانم‌ها در دوران قاعدگی دچار تغییرات خلق و خو شده و عصبی هستند. خیلی از افراد زمانی که عصبی هستند، با خوردن به آرامش دست پیدا می‌کنند. از این رو خانم‌هایی که طی عادت ماهیانه عصبی هستند تمایل بیشتری به خوردن دارند.


بیشتر بدانید : چند نکته مهم در مورد قاعدگی


نکاتی برای پیشگیری از زیاده رویی در خوردن
نکاتی برای پیشگیری از زیاده رویی در خوردن

نکاتی برای پیشگیری از زیاده رویی در خوردن

توصیه می‌شود که خانم‌ها حتما در این دوره آرامش خود را حفظ کنند و در صورت کمبود آهن، تحت‌نظر پزشک متخصص مکمل‌ آهن را دریافت کرده و مصرف کنند.

درصورتی که طی عادت ماهیانه تمایل به خوردن دارند بیشتر سبزیجات را که دارای کالری کمتری در بین ۵ گروه موادغذایی است، مصرف کنند تا به این ترتیب مقدار کالری ورودی به بدن خیلی زیاد نباشد و دچار چاقی و اضافه وزن هم نشوند.


دکتر فرشته دانشمند متخصص و جراح زنان و زایمان اصفهان


آکنه در دوره پریود ، چرا جوش می زنیم؟

آکنه در دوره پریود ، چرا جوش می زنیم؟

آکنه قبل از قاعدگی

دوره‌ی قاعدگی شما می‌تواند مستقیماً روی پوستتان اثرگذار باشد و هورمون‌ها مقصر اصلی هستند. درست مانند زمانی که هورمون‌ها سبب آکنه در دوران بلوغ می‌شوند در دوران قبل از قاعدگی نیز نقش بزرگی در بروز جوش‌های پوستی دارند.

هورمون‌ها مقصر بدتر شدن جوش‌های پوستی در دوران بارداری و قاعدگی هستند.بیشتر تقصیر بر گردن هورمون تستوسترون است.

با وجودی که فکر می‌کنیم تستوسترون هورمونی مردانه است زنان نیز آن را دارند، اما در سطح کمتر. تستوسترون به‌عنوان فاکتوری در ایجاد و گسترش جوش‌ها شناخته می‌شود زیرا غدد چربی پوست را تحریک می‌کند تا سبوم یا چربی بیشتری بسازند.


هورمون جنسی زنانه استروژن 


چرا در زمان قاعدگی،آکنه میزنید ؟

۶۳% از بانوان قبل از قاعدگیشان، آکنه را تجربه می‌کنند. این آکنه ها ۱۰-۷ روز قبل از اینکه پریود شوید، شروع می‌شوند.

یکی از دلایلی که قبل از قاعدگی آکنه می‌زنید، تغییر در سطح هورمون های بدنتان است. سطح هورمون تستسترون در طول سیکل شما ثابت است، اما هرچه به به قاعدگی نزدیک می شوید سطح هورمون های استروژن و پروژسترون کاهش پیدا می‌کند.

این به معنی این است که قبل از قاعدگی سطح هورمون تستسترون که هورمونی مردانه است از هورمون های زنانه بیشتر می‌شود.

در اواسط سیکلتان که سطح هورمون های پروژسترون بالا می‌رود باعث می‌شود که ماده ای به نام سبوم در بدنتان تولید شود. این چربی طبیعی پوستی با منافذ پوستتان ترکیب می‌شود و مکان خوبی را برای رشد باکتری ها مختلف فراهم می‌کند که در نهایت باعث به وجود آمدن آکنه می‌شود.

حالا اگر نزدیک قاعدگیتان باشد، به دلیل بالاتر بودن سطح تستسترون این مشکل تشدید می‌شود.

جوش‌های قبل از قاعدگی واقعی هستند. اغلب هرماه با رسیدن زمان قاعدگی صورت صاف شما جوش می‌زند و یا جوش‌ها بدتر می‌شوند. این جوش‌ها با جوش‌های عادی دیگر متفاوت‌اند.

جوش‌های قاعدگی قرمز و ملتهب بوده و به‌ندرت نوکشان سفید می‌شود. این جوش‌ها اغلب در بخش‌های پایینی صورت آشکار می‌شوند مانند چانه، فک، گونه و گردن.جوش هورمونی، می‌تواند ناراحت کننده و خجالت‌آور باشد، و قطعا احساس خوبی به شما نمی‌دهد.


متخصص زنان زایمان اصفهان دکتر فرشته دانشمند 


۵ ویتامین لازم قبل از اقدام به بارداری ( ویتامین های ضروری )

۵ ویتامین لازم قبل از اقدام به بارداری ( ویتامین های ضروری )

آیا برای اقدام به بارداری خود برنامه ریزی کرده اید ؟ 

ویتامین های پیش از بارداری برای رشد نرمال و تکامل تمامی ارگان ها و بافت های جنین حیاتی است .
آهن نقش اکسیژن رسانی به جنین را دارد.
کلسیم برای رشد استخوان های جنین ضروری است .
ویتامین ای برای تشکیل جفت جنین لازم است .
اسیدهای چرب امگا ۳ برای تکامل مغز در دوران جنینی ضروری است.
ویتامین سی سیستم ایمنی را حمایت میکند .
ویتامین دی به تولید هورمون های جنسی و جذب کلسیم کمک میکند .

پیشنهاد ما این است که سه ماه قبل از بارداری مصرف ویتامین ها را شروع کنید .

ویتامین های ضروری قبل از بارداری

مصرف ویتامین‌های قبل بارداری باید تقریبا سه ماه قبل از اقدام برای بارداری شروع شود.
چرا که تخمک‌ها از سه ماه مانده به آزاد شدن شروع به بلوغ و رشد می کنند.
اگر در روز های اول بارداری هستید و هنوز از ویتامین‌ها استفاده نمی کنید، حتما به پزشک مراجعه کنید.
حالا با هم بررسی می کنیم که قبل از بارداری برای باردار شدن چه ویتامین‌هایی باید بخوریم.

۱- اسید فولیک قبل از بارداری

این قهرمان از بروز مشکلات مغزی و عصبی جنین جلوگیری می کند.
همچنین با به وجود آوردن سلول های قرمز خون (گلبول قرمز) لوله عصبی جنین را می بندد.
کمبود اسید فولیک در سه ماه اول بارداری می تواند برای جنین بسیار خطرناک باشد.
در نتیجه از چند ماه قبل از اقدام برای بارداری اسید فولیک دارویی است که برای بارداری باید بخورید.

مقدار توصیه شده اسید فولیک برای زنانی که در سن باروری هستند ۴۰۰ میکرو گرم در روز است. دقت داشته باشید ویتامین‌های قبل بارداری را بیش از اندازه مجاز مصرف نکنید.
اسید فولیک از مشکلات احتمالی که برای جنین پیش می آید جلوگیری می کند:

  • رشد ناکافی در رحم مادر
  • تولد نوزاد نارس
  • وزن پایین در هنگام تولد نوزاد
  • شکاف لب و کام

همچنین برای جلوگیری از بیماری های زیر مفید است:

  • آلزایمر
  • سکته کردن
  • بیماری قلب
  • پره اکلامپسی (عوارض بارداری)
  • بعضی از سرطان‌ها

در سلامتی خون و سیستم عصبی بدن انسان مؤثر است و بدن انسان را در مقابل بیماری های قلبی، نقص های مادرزادی، پوکی استخوان و سرطان مقاوم می کند.
در ویتامین‌هایی که قبل از بارداری باید مصرف کنیم اسید فولیک بسیار مهم و ضروری است.

۲- ویتامین ث قبل بارداری

ویتامین ث ( Vitamin C) نیز هم برای زنان و هم برای مردان باید در زنجیره تغذیه قبل بارداری قرار گیرد.
این ویتامین از ویتامین‌هایی که قبل از بارداری باید مصرف کنیم و برای زن و مرد بسیار مهم و تاثیرگذار است.
مصرف ویتامین‌ث برای زنان قبل از بارداری باعث افزایش ترشح هورمون‌ها می گردد.
در مردان نیز موجب افزایش اسپرم و پذیرش اسپرم‌ها از جانب تخمک‌ها می شود.

دی‌ان‌ای DNA اسپرم را قوی تر کرده و باعث محافظت و قوی شدن اسپرم می شود.
این ویتامین تحرک اسپرم را بیشتر کرده تا بتواند به راحتی مسیر خود را به طرف تخمک و لقاح ادامه دهد.
ویتامین ث همچنان از اختلالات کروموزومی در نوزاد و سقط جنین جلوگیری می کند.


بیشتر بخوانید : آزمایش های مهم قبل از بارداری


۳- مصرف ویتامین E (ای)قبل بارداری

ویتامینهایی که قبل از بارداری باید مصرف کنیم: ویتامین  ( Vitamin E ) هم مانند ویتامین ث برای تغذیه مرد و زن در  قبل از بارداری مهم است.
Vitamin E از DNA اسپرم محافظت می کند، این ویتامین همانند یک آنتی اکسیدان خوب و عالی در بدن انجام وظیفه می کند.
Vitamin E در صورتی که در تغذیه قبل بارداری زنان قرار گیرد باعث تنظیم دوران تخمک گذاری می شود. در نتیجه زن می تواند به راحتی دوران تخم گذاری خود را تشخیص داده و اقدام به بارداری کند.
پس Vitamin E هم جز غذاهایی است که قبل از بارداری باید مصرف کنیم. بر اساس آخرین تحقیقات مصرف همزمان Vitamin E و D3 باعث افزایش چشمگیر احتمال باربری می شود.

مصرف vitamin E قبل از بارداری باعث خون رسانی بیشتر به اندومتر رحم شده و احتمال لانه گزینی تخمک بارور شده یا همان جنین را بسیار بیشتر می کند.
فراموش نشود که مصرف ویتامین E توسط مردان احتمال باروری را به شدت افزایش می دهد.

۴-  B12 از ویتامین‌های قبل بارداری

یکی دیگر از ویتامین‌هایی که قبل از بارداری باید مصرف کنیم ویتامین ب ۱۲ است.
برای تنظیم و تعادل بین تستوسترون و LH و FSH ویتامین B12 ضروری است.
ویتامین B12 که در آب محلول است در حالت طبیعی در فراورده‌ها و محصولات حیوانی مانند پنیر و گوشت و تخم مرغ و شیر و غیره بافت می شود.

ب ۱۲ به تشکیل سلول های قرمز خون زنان باردار، و ترکیب DNA و سیستم عصبی آنها کمک می کند.
در صورتی که از غذاهای آماده و فست فود استفاده می کنید و یا سیگار می کشید، احتمالا شما دچار کمبود وبتامین B12 هستید.
ویتامین B12 نیز باعث افزایش تعداد اسپرم ها می شود.

۵- ویتامین B6 قبل از بارداری

ویتامین‌هایی که قبل از بارداری باید مصرف کنیم:
خانم‌هایی که قصد دارند باردار شوند حتما باید به مقدار لازم ویتامین ب‌۶  (Vitamin B6) مصرف کنند.
این ویتامین نیز به چرخه تخمک گذاری کمک شایانی می کند.
پرولاکتین در بدن زنان باعث نامنظم شدن روند تخمک گذاری می شود.

ویتامین B6 پرولاکتین موجود در بدن خانم‌ها را کاهش می دهد که منجر به منظم شدن چرخه تخمک گذاری می شود.
این ویتامین ترشح‌هایی که میزان قند بدن را تنظیم می کنند را بهبود می بخشد.
در دوران بارداری ویتامین B6 ویار صبحگاهی را تا حد بسیار زیادی از بین می برد.


بیشتر بدانید : مشاوره قبل از بارداری