سرکلاژ یک روش جراحی است که در مورد نارسایی دهانه رحم (سرویکس) برای جلوگیری از باز شدن دهانه رحم و خروج محصولات حاملگی (جفت و جنین) و سقط انجام می گیرد.

نارسایی دهانه رحم به حالتی گفته می شود که بافت دهانه رحم توانایی تحمل وزن محصولات حاملگی را نداشته و در طول حاملگی بدون هیچ علامتی (درد، انقباضات رحمی و…) باز شده و باعث خروج محصولات حاملگی و سقط می شود.
معمولاً سقط ناشی از نارسایی دهانه رحم در اولین بارداری در سه ماهه دوم بارداری رخ می دهد ولی ممکن است در بارداری های بعدی زودتر هم اتفاق افتد.

در اثر باز شدن دهانه رحم کیسه آب به سمت خارج از دهانه رحم برجسته شده و معمولاً وقتی دهانه رحم تا حدود چهار سانتیمتر باز شود کیسه آب پاره شده و یا انقباضات رحمی شروع می شود و منجر به سقط می گردد.علل نارسایی دهانه رحم یا به صورت مادرزادی است یا در بعضی مواقع بر اثر آسیب های وارده به دهانه رحم می باشد.
با معاینه فیزیکی و سونوگرافی می توان نارسایی دهانه رحم را تشخیص داد. برای درمان نارسایی، عمل سرکلاژ (دوختن حلقه ای دهانه رحم) انجام می شود.

عمل سرکلاژ معمولاً بعد از هفته دوازدهم حاملگی انجام می شود. این عمل تحت بی حسی نخاعی یا بیهوشی انجام می گیرد و با استفاده از نخ بخیه مخصوص دهانه رحم به روش خاص بسته می شود. چند ساعت بعد از عمل در صورت تثبیت وضعیت عمومی، بیمار مرخص می شود. سرکلاژ از سقط و زایمان زودرس جلوگیری میکند.

  آمادگی برای عمل :

شب قبل از عمل بیمار باید یک شام سبک مثل سوپ میل کند و بعد از آن هیچ نوع خوراکی و آشامیدنی مصرف نکند.

بیمار چند روز بعد از عمل باید در منزل استراحت کند و از انجام کارهای سنگین تا پایان دوران بارداری خودداری کند. بعد از سرکلاژ در بعضی از مواقع کمی خونریزی  و لکه بینی ایجاد می شود که ممکن است یک الی دو روز ادامه داشته باشد و سپس قطع می شود. بیمار باید یک هفته قبل و یک الی دو هفته بعد از عمل از نزدیکی پرهیز نماید.

در صورت بروز هر یک از علائم زیر باید به پزشک معالج مراجعه گردد:

۱- پارگی کیسه آب
۲- تب بالای ۳۸ یا لرز
۳- انقباض رحمی و درد زیر شکم و کمر مثل دردهای زایمان
۴- تهوع و استفراغ
۵- خونریزی واژینال
۶- ترشح زیاد واژینال

قبل از شروع دردهای زایمانی باید بخیه های دهانه رحم برداشته شود تا زایمان امکان پذیر باشد. برداشتن بخیه دهانه رحم در انتهای حاملگی انجام می شود و یک عمل بدون درد است و نیاز به بی حسی و بیهوشی ندارد.

در صورت بروز دردهای زود هنگام و زایمان زودرس باید بخیه باز شود بنابراین در این مواقع فرد در بیمارستان تحت مراقبت قرار می گیرد تا به موقع باز کردن بخیه دهانه رحم انجام گردد.

در نارسایی دهانه رحم برای هر بار حاملگی عمل سرکلاژ ضروری است.