بررسی امکان بارداری مجدد پس از حاملگی خارج رحم
بارداری خارج رحم زمانی رخ می دهد که تخمک بارور شده که اکنون تبدیل به جنین شده است. در خارج از رحم و معمولاً در یکی از لوله های رحمی لانه گزینی کند. لوله های رحمی (لوله های فالوپ)، تخمدان ها را به رحم متصل می کنند. اگر تخمک در لوله های فالوپ گیر کند، به جنین تبدیل نمی شود و در صورت بارداری و لانه گزینی ممکن است سلامتی فرد در معرض خطر قرار بگیرد. در ادامه نوشته امروز سایت دکتر فرشته دانشمند متخصص زنان اصفهان به بررسی بارداری مجدد پس از حاملگی خارج رحم خواهیم پرداخت.
از جمله علائم بارداری خارج رحم می توان به درد و گرفتگی شکمی و گاهی لکه بینی اشاره کرد. در صورت ایجاد حاملگی خارج رحم، متاسفانه نجات بارداری امکان پذیر نیست و باید با استفاده از دارو یا جراحی به بارداری خاتمه داد.
روش های درمانی حاملگی خارج رحم:
سه روش درمان اصلی برای بارداری خارج رحم وجود دارد که عبارتند از:
مدیریت حاملگی:
در این روش درمانی، فرد به دقت کنترل و نظارت می شود و اگر بارداری به صورت خود به خود متوقف نگردد، از دیگر روش های درمانی استفاده می شود؛
دارو درمانی:
در این روش از داروهایی مانند متوترکسات برای جلوگیری از رشد بارداری استفاده می شود. داروهایی که در درمان بارداری خارج رحم مورد استقاده قرار می گیرند، رشد سلول های جنین را متوقف نموده و منجر به جذب سلول های رشد کرده می شوند.
مطلب پیشنهادی : مصرف آجیل در بارداری
جراحی:
در صورت عدم پارگی لوله فالوپ، از جراحی لاپاراسکوپی تحت بیهوشی عمومی برای خارج کردن بارداری و گاهی لوله رحمی آسیب دیده استفاده می شود. اما در صورت پارگی لوله فالوپ، جهت درمان حاملگی خارج رحم، هم به طریق لاپاراسکوپی هم لاپاراتومی انجام می شود.
در بسیاری از موارد بر اساس علائم بارداری خارج رحم و نتایج تست هایی که انجام می گیرد، انجام یک درمان خاص به بیمار توصیه می شود. برخی از روش های درمانی حاملگی خارج رحم ممکن است احتمال باردار شدن بیمار را در آینده کاهش دهند، اما همچنان بیشتر خانم ها پس از داشتن یک بارداری خارج رحم، هنوز هم می توانند باردار شوند.
عوامل تاثیرگذار بر بارداری مجدد پس از حاملگی خارج رحم
اقدام به بارداری مجدد پس از حاملگی خارج رحم مساله ای عاطفی است. برخی از زنانی که پس از بارداری خارج رحم سعی در باردار شدن دوباره دارند، احساس یأس می کنند و برخی می ترسند و احساس می کنند برای بهبود عاطفی و جسمی به زمان بیشتری نیاز دارند.
هنگامی که شما و همسرتان از نظر جسمی و روحی آمادگی لازم را داشته باشید. ممکن است بخواهید برای بارداری مجدد تلاش کنید. احتمالاً قبل از اقدام به بارداری مجدد، به شما توصیه شده است که به مدت سه ماه یا دو دوره قاعدگی کامل (هر کدام زودتر رخ داد) صبر کنید. خونریزی که در هفته اول پس از درمان بارداری خارج رحم اتفاق می افتد، اولین قاعدگی شما محسوب نمی شود. این خونریزی است که در پاسخ به افت هورمون های مرتبط با بارداری از دست رفته رخ می دهد.
داروی متوترکسات
اگر تحت درمان با داروی متوترکسات هستید، معمولاً توصیه می شود حداقل 3 ماه صبر کنید، زیرا اگر در طول این مدت باردار شوید، این دارو می تواند به جنین شما آسیب برساند. همچنین به مدت 12 هفته قبل از اقدام به بارداری مجدد، مکمل اسید فولیک استفاده کنید، زیرا متوترکسات ممکن است سطح فولات را در بدن شما کاهش دهد که برای رشد مناسب جنین لازم است. متوترکسات، سریع متابولیزه می شود اما می تواند تا سه ماه پس از تجویز، بر کیفیت سلول های شما از جمله تخمک ها و سلول های خون تأثیر بگذارد. این دارو همچنین می تواند بر نحوه عملکرد کبد نیز تأثیر بگذارد.
بنابراین شما باید به بدن خود فرصت دهید تا قبل از اقدام به بارداری مجدد، به درستی بهبود یابد. کمبود فولات می تواند منجر به ایجاد شکاف لب و کام، نقص لوله عصبی در جنین مانند اسپینا بیفیدا (مهره شکاف دار) یا سایر نقایص لوله عصبی شود.
اکثر زنانی که سابقه بارداری خارج رحم داشته اند، حتی با وجود برداشتن لوله رحم، می توانند دوباره باردار شوند. به طور کلی، 65٪ از زنان در طی 18 ماه پس از حاملگی خارج رحم به یک بارداری موفق دست می یابند. برخی مطالعات نشان می دهد این رقم طی 2 سال به حدود 85٪ افزایش می یابد. احتمال بارداری، تا حد زیادی به سلامت لوله های رحمی بستگی دارد.
روش های کمک باروری
گاهی ممکن است لازم باشد از روش های کمک باروری مانند IVF استفاده شود. در صورت داشتن سابقه بارداری خارج رحم، احتمال تکرار حاملگی خارج رحم در بارداری بعدی بیشتر است اما میزان آن کم بوده و در حدود 10٪ می باشد. سابقه پزشکی و سابقه ناباروری فرد، بیشترین تأثیر را در احتمال بارداری مجدد خواهد داشت و متأسفانه حتی ممکن است احتمال آن را افزایش دهد.
| دکتر فرشته دانشمند متخصص زنان اصفهان را در اینستاگرام دنبال کنید |
غیر طبیعی بودن شکل لوله رحمی، ابتلا به بیماری های منتقل شونده از راه جنسی (STD)، بیماری التهابی لگن (PID) و یا وجود جای زخم در لوله های رحمی نیز، احتمالا بارداری مجدد را با مشکل مواجه خواهد کرد. سیگار کشیدن و افزایش سن، از دیگر عوامل افزایش دهنده احتمال بارداری خارج رحم هستند. بیشترین تعداد حاملگی خارج رحم، در زنانی که در اواخر دهه 30 و اوایل 40 سالگی خود هستند اتفاق می افتد.
در صورت وجود هر یک از موارد گفته شده و وقوع بارداری، بهتر است هرچه سریعتر پزشک خود را در جریان بگذارید تا از ابتدا به طور دقیق مراقب وضعیت شما و علائم بارداری خارج رحم باشد و با انجام سونوگرافی زودهنگام مطمئن شود همه چیز به درستی پیش می رود و جنین در محل مناسبی لانه گزینی کرده است.
زمان اولین تخمک گذاری پس از بارداری خارج رحم:
به طور معمول قبل از این که اولین قاعدگی بعد از حاملگی خارج رحم رخ دهد، تخمک گذاری اتفاق می افتد. بنابراین وقوع پریود، نشانگر تخمک گذاری مجدد خواهد بود. تخمک گذاری در طی 14 روز پس از درمان با جراحی و تقریباً بلافاصله پس از درمان با متوترکسات امکان پذیر است، بنابراین توجه به این نکته مهم است که در صورت عدم استفاده از روش های جلوگیری از بارداری، احتمال حاملگی حتی بدون داشتن دوره قاعدگی مناسب امکان پذیر است.